Από την ίδρυσή του το 1975 συμβάλλει στην ανάπτυξη του πολιτισμού και τη διάσωση της παράδοσης. Λειτουργεί δημιουργικά τμήματα (χορευτικό, χορωδία, θεατρικό, εκμάθησης παραδοσιακών οργάνων). Διοργανώνει ποικίλες εκδηλώσεις και παραστάσεις (μουσικοχορευτικές και θεατρικές). Συμμετείχε σε κορυφαίες εκδηλώσεις εντός και εκτός Ελλάδας.

Στον εξωραϊστικό τομέα έχει κατασκευάσει από το 1979 στο χωριό αγροτικό ιατρείο και πολιτιστικό κέντρο. Διαθέτει ιδιόκτητη αίθουσα στη Δάφνη Αττικής. Διοργανώνει δενδροφυτεύσεις και περιβαλλοντικές δράσεις. Έχει εκδώσει το δίτομο Λαογραφικό βιβλίο του Πάνου Κοντέλλη «Ο κόσμος ο μικρός» και θεατρικά έργα σε ντοπιολαλιά. Εκδίδει από το 1977 τη δίμηνη πολυσέλιδη εφημερίδα: «Μεσοτοπίτικα Νέα», ετήσιο Ημερολόγιο, καθώς και για 10 χρόνια το ετήσιο Περιοδικό «Μεσότοπος, Παράδοση και Πολιτισμός», καθώς και καλαίσθητο επετειακό Λεύκωμα «40 χρόνια 1975-2014», αφιέρωμα στα 40 χρόνια Ζωής και Δημιουργίας του Συλλόγου. Διατηρεί ιστοσελίδα και fb. Διατηρεί τράπεζα αίματος από το 1982 και καλλιεργεί την αλληλεγγύη και την ενότητα.

Έχει κάνει τρεις μουσικές εκδόσεις: α) «Στέλιος Καλαϊτζής-Πέρκος, Σαράντα χρόνια τραγούδια και μουσικές». β) «Ο μερακλής ο άνθρωπος-Τραγούδια από τη Λέσβο και τη Σμύρνη» με τον Νίκο Καλαϊτζή-Μπινταγιάλα και το Στρατή Ράλλη. γ) «Απόψε η παρέα μας…» Μεσότοπος Λέσβου, τριπλή έκδοση, βιβλίο – cd – usb όπου η αυθεντική παρέα των γλεντιστάδων παρουσιάζει χαρακτηριστικά κομμάτια της μουσικοχορευτικής μας παράδοσης σε γενική επιμέλεια του Φώτη Βασίλογλου. Έχει επίσης dvd με βυζαντινούς ύμνους της Μεγάλης Εβδομάδας όπως μοναδικά αποδίδονται από τον Μεσοτοπίτη ψάλτη Ιγνάτιο Σαραντίδη.

Έχει οργανώσει πάμπολλες εκδηλώσεις ποικίλου περιεχομένου (θεατρικές παραστάσεις σε ντοπιολαλιά των Π. Κοντέλλη και Θ. Βασίλογλου, παραστάσεις με έργα διεθνούς ρεπερτορίου, μουσικοχορευτικές εκδηλώσεις, εκθέσεις, ενημερωτικές ομιλίες, παρουσιάσεις βιβλίων, ξεναγήσεις σε αρχαιολογικούς χώρους, εκδρομές, χορούς κ. ά.) Από το 1983 ήταν πρωτεργάτης του θεσμού των «Καλοκαιρινών Εκδηλώσεων» στον Μεσότοπο, θεσμός, που συνεχίζεται μέχρι και σήμερα. Με τα χορευτικά, θεατρικά και μουσικά τμήματά του, καθώς και με τη χορωδία του καταγράφει, διασώζει και προβάλλει με αυθεντικό τρόπο, στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, την πλούσια λαϊκή παράδοση του τόπου μας.

Χρηματοδότησε τη μελέτη αναπαλαίωσης και αποκατάστασης του παρόντος υδρόμυλου και την έκδοση οικοδομικής άδειας, τα οποία αποτέλεσαν τη βάση για την ένταξη του έργου στο πρόγραμμα Leader. Σε συνεργασία με τον εξωραϊστικό όμιλο Μαλλιόντας η αναπαλαίωση του υδρόμυλου πραγματοποιήθηκε (2020 – 2025).